Zasady wystaw i ich rola…
Zgodnie z zasadami ustanowionymi przez Związek Kynologiczny w Polsce, będący częścią FCI (Federation Cynologique Internationale), aby pies lub suka uzyskali kwalifikacje psa/suki hodowlanej (co zezwoli na przyznanie ich potomstwu metryczek, na podstawie których wyrabia się rodowody) musza zostać pokazani na wystawach i spełnić wymogi . ‘Do kwalifikacji hodowlanych zalicza się oceny z wystaw i innych imprez kynologicznych organizowanych przez wszystkie organizacje zrzeszone w FCI’.
Aby suka mogła uzyskać status suki hodowlanej musi w wieku powyżej 15 miesięcy uzyskać od 2 rożnych sędziów przynajmniej 3 oceny bardzo dobre, lub doskonale, przynajmniej jedna z wystaw na których uzyskane są te oceny winna być wystawa międzynarodową, bądź klubowa. Aby pies mógł uzyskać status psa hodowlanego (reproduktora) musi uzyskać w wieku powyżej 15 miesięcy od 2 rożnych sędziów przynajmniej 3 oceny doskonale. przynajmniej jedna z wystaw na których uzyskane są te oceny winna być wystawa międzynarodową, bądź klubowa.
|
Ch.Hopecharm WILLIE MAKEIT FOR KARAMYND Top Westie 2003 w UK Wł. Mrs.Jennie Griffiths (Karamynd Kennel) Fot. Mrs. Ida Bouwhuis (Llovall Kennel and Llovall Design)
|
Chodzi tu o ocenienie psa/suki pod względem eksterieru(wyglądu), oraz sprawdzenie jego usposobienia (temperamentu) co do zgodności ze standardem. Pamiętajmy, ze: ’celem hodowli jest doskonalenie poszczególnych ras psów pod względem cech fizycznych, psychicznych i użytkowych z uwzględnieniem podstaw naukowych’.
Wystawy są wiec niezbędnym ‘narzędziem’ w ocenianiu przydatności danego egzemplarza w pracy hodowlanej. Nie przyznanie danemu egzemplarzowi wymaganych kwalifikacji, eliminuje go z dalszego rozrodu zgodnego z zasadami Związku Kynologicznego i FCI. Warto pamiętać o etyce hodowcy- zwierze posiadające wady jakie mogły być nie zauważone w trakcie wystawy, przykładowo wady zdrowotne/ eksterierowe / wadliwe nie preferowane usposobienie(agresja, lękliwość) przenoszone z pokolenia na pokolenie, również powinno być niedopuszczone do dalszej hodowli, ponieważ jego użycie zaniża jakościowo pogłowie rasy.
Po uzyskaniu kwalifikacji do dalszych planów hodowlanych należy wybierać tylko zgodne ze standardem, najlepsze zwierzęta- celem utrwalania cech rasy, odpowiednich cech, z eliminacja wad.
Słowniczek wystawowy
Związek Kynologiczny, organizuje następujące typy pokazów:
- Wystawy międzynarodowe (FCI) z prawem przyznawania CACIB-u
- Wystawy krajowe
- Wystawy klubowe
- Wystawy championów
- Pokazy popularyzujące psa rasowego
W zależności od wieku i osiągnięć psy i suki są osobno zgłaszane i oceniane w następujących klasach:
- Klasy szczeniąt - wiek od 6 do 9 miesięcy
- Klasy młodzieży - wiek od 9 do 18 miesięcy
- Klasy pośredniej - wiek od 15 do 24 miesięcy
- Klasy otwartej - wiek powyżej 15 miesięcy
- Klasy użytkowej - wiek powyżej 15 miesięcy plus certyfikat użytkowości
- Klasy championów - dla psów posiadających tytuły championa międzynarodowego lub krajowego polskiej lub zagranicznej organizacji kynologicznej uznanej przez FCI
- Klasy weteranów - dla psów i suk które ukończyły 8 lat
Psy oceniane są przez krajowych, lub zagranicznych sędziów kynologicznych, do ich dyspozycji na ringu w trakcie oceny pracują również asystenci, sekretarze, lub w razie potrzeby również tłumacze.
Sędzia ocenia psa po względem spełniania wymogów standardu pod względem anatomicznym, w ruchu i postawie, bierze pod uwagę ich wady wrodzone i nabyte, fizyczne i psychiczne. W trakcie oceny indywidualnej pies może otrzymać jedna z następujących ocen:
- Doskonała (wstążka niebieska)
- Bardzo dobra (wstążka czerwona)
- Dobra (wstążka zielona)
- Dostateczna
- Dyskwalifikująca
- Nie do oceny
W klasie szczeniąt skala ocen to:
- Wybitnie obiecująca (kolor żółty)
- Obiecująca (kolor biały)
- Mało obiecująca
Zapis oceny i opisu psa motywującego tą ocenę można znaleźć w ‘Karcie Oceny’. Dodatkowym dokumentem jest pamiątkowy dyplom dla psów które uzyskały minimum ocenę dobra.
Sędzia wybiera ze stawki psów w klasie najlepsza czwórkę- taka jest ilość lokat przypadająca na klasę.
Tytuły jakie pies może zdobyć na wystawie to:
- “Zwycięzca Młodzieży” może otrzymać na każdej wystawie (nie dotyczy wystawy championów) i w każdej rasie pies (suka), który uzyska w klasie młodzieży ocenę doskonałą z lokatą pierwszą
- “Najlepszy Pies/Suka w Rasie”. O tytuł ten mogą ubiegać się psy (suki) w każdej rasie z ocenami doskonałymi i I lokatą z klasy pośredniej, otwartej, użytkowej i championów, konkurując ze sobą w tzw. “porównaniu”
- “Zwycięzca Rasy” (ZR lub BOB - ang. Best of Breed) O tytuł ten konkurują pies i suka, które na danej wystawie zdobyły tytuł: “Najlepszy Pies/Suka w Rasie” oraz tytuł “Zwycięzca Młodzieży”
- “Zwycięzca Wystawy Championów” z podaniem miasta i roku może otrzymać w każdej rasie pies (suka) na wystawie championów. O tytuł ten konkurują psy (suki) z tytułami: Międzynarodowego Championa Piękności, Championa oraz Młodzieżowego Championa (w okresie pierwszego roku po uzyskaniu tego tytułu) danego kraju
- “Młodzieżowy Zwycięzca Polski” z podaniem miasta i roku uzyskuje pies (suka), który uzyskał ten tytuł, według zasad dla młodzieży omówionych wyżej, na wystawie międzynarodowej. Tytuł ten przyznawany jest tylko na jednej wystawie międzynarodowej w roku - według uchwały Plenum Zarządu Głównego (wystawa w Poznaniu)
- “Zwycięzca Polski” z podaniem miasta i roku może otrzymać pies (suka), zwyciężając omówione wyżej “porównanie” na jednej wystawie międzynarodowej w roku - według uchwały Plenum Zarządu Głównego (wystawa w Poznaniu)
- “Młodzieżowy Zwycięzca Klubu” można przyznać psu i suce na wystawach klubowych, według zasad ustalonych przez Kluby
- “Zwycięzca Klubu” można przyznać psu i suce na wystawach klubowych według zasad ustalonych przez Kluby
- “Najlepszy Reproduktor” i “Najlepsza Hodowla” - są to tytuły przyznawane na wystawach klubowych według zasad ustalonych przez Kluby.
Zwycięzcy ras mogą brać udział w wyborach najlepszego psa swojej grupy FCI, czyli Best of Group (BOG), a następnie psy które zwyciężyły swoje grupy mogą wziąć udział w wyborze najpiękniejszego psa całej wystawy, czyli Best in Show (BIS). Dodatkowymi i często organizowanymi wyborami, są:
- Wybory najpiękniejszego szczenięcia Best in Show Puppy- psy i suki, które oprócz oceny wybitnie obiecującej zajęły pierwsza lokatę
- Wybory najlepszego juniora wystawy Best in Show Junior- w tym wyborze mogą brać udział Młodzieżowi Zwycięzcy Ras
- Wybory najpiękniejszego weterana wystawy Best in Show Veteran- udział biorą psy i suki, które na danej wystawie w klasie weteranów otrzymały ocenę doskonałą oraz lokatę pierwsza
- Wybory najlepszej pary psów i grupy hodowlanej- parę stanowi pies oraz suka tej samej rasy, będąca własnością jednego właściciela, wystawiane na danej wystawie, a w wyborze grupy hodowlanej udział biorą minimum 3 psy/suki jednej rasy, o tym samym przydomku hodowlanym
Wnioski, certyfikaty i tytuły:
- CWC (za granica CAC)- certyfikat na wystawowego championa. Certyfikat może otrzymać pies i suka, które ukończyły 15 miesięcy i uzyskały ocenę doskonałą z lokatą pierwszą w klasie pośredniej, otwartej, użytkowej i championów, bez względu na liczbę konkurentów. Trzy CWC, uzyskane od trzech różnych sędziów - w tym co najmniej jeden na wystawie klubowej lub międzynarodowej - są podstawą do przyznania psu (suce) tytułu ,,Championa Polski”, pod warunkiem, że między pierwszym, a ostatnim wnioskiem upłynęło co najmniej 6 miesięcy. Tytuł “Młodzieżowego Championa Polski” może być przyznany na podstawie 3-krotnie uzyskanego tytułu Zwycięzcy Młodzieży, od 3 różnych sędziów na wystawach, w tym co najmniej jednej wystawie klubowej lub międzynarodowej, bez określonego przedziału czasu.
- CACIB- certyfikat na Międzynarodowego Championa Piękności, przyznawany na wystawach międzynarodowych. O CACIB konkurują w drodze porównania psy (suki) z oceną doskonałą, lokatą pierwszą z klasy pośredniej, otwartej, użytkowej i championów. Ten certyfikat jest podstawa do uzyskania tytułu International Champion, czyli Międzynarodowy Champion Piękności, aby spełnić wymogi uzyskania tego tytułu, pies musi uzyskać 4 certyfikaty na Międzynarodowego Championa Piękności (CACIB) w 3 różnych krajach, od 3 różnych sędziów, w minimalnym odstępie 1 rok i 1 dzień.
- CACIB rezerwowy (res.CACIB) może zostać przyznany i przekształcony w CACIB na wniosek właściciela psa, który otrzymał res.CACIB lub na wniosek krajowej organizacji kynologicznej, której jest on członkiem, o ile spełnione zostaną następujące warunki:
1. CACIB został przyznany psu, który jest już Międzynarodowym Championem Piękności (tytuł potwierdzony przez FCI).
2. CACIB został przyznany psu, który nie posiada pełnego, trzypokoleniowego rodowodu uznanego przez FCI.
3. CACIB został przyznany psu zbyt młodemu (zgłoszenie do niewłaściwej klasy), aby mógł pretendować do tego tytułu.
4. CACIB został przyznany psu, który w dniu wystawy spełniał warunki do uzyskania tytułu Międzynarodowego Championa Piękności (odpowiednie terminy i ilość przyznanych CACIBów).
Przed wystawą...
Po wypełnieniu formularzu zgłoszeniowego, otrzymujemy potwierdzenie zgłoszenia, wraz z numerem katalogowym psa, detalami odnośnie miejsca wystawy, oraz czasu jej rozpoczęcia. Otrzymujemy tez talon na katalog (na jego podstawie możemy dowiedzieć się o naszej konkurencji, o numerze ringu, o tym kto naszego psa będzie oceniał i o której mniej więcej godzinie). Jeżeli po zgłoszeniu psa nie otrzymujemy potwierdzenia, warto zadzwonić do oddziału organizującego wystawę i wyjaśnić- czy nasze zgłoszenie zostało przyjęte, czy może potwierdzenie zagubiło się i numerek trzeba będzie odebrać osobiście na wystawie. Potwierdzenia zostają wysłane zazwyczaj około 2-3 tygodni przed wystawa.
Westie jest psem który powinien mieć twarda okrywę włosową, warto pamiętać, ze kąpiel psa bezpośrednio przed wystawa może zmiękczyć i skręcić (jeśli pies ma do tego predyspozycje) jego włos. Lepiej albo wykąpać psa na sucho- mąką ziemniaczana lub odpowiednim pudrem czyszczącym, albo wykąpać znacznie wcześniej.
Niech przed wejściem na ring pies ma możliwość zjeść, wypróżnić się (dostęp do wody powinien mięć zawsze, a ponieważ może zamoczyć sobie brodę, warto mięć przy sobie ręczniczek do wytarcia brody pupila).
Jadąc na wystawę powinniśmy zabrać ze sobą dokumenty psa- potwierdzenie zgłoszenia, zaświadczenie lekarskie i wszystkie inne o których wspomina potwierdzenie, które otrzymaliśmy przed wystawa wraz z numerkiem psa. Na wielu wystawach organizowanych na wolnym powietrzu nie ma wystarczającej ilości miejsca- warto zabrać ze sobą krzesła turystyczne, poza tym ewentualnie stół trymerski, lub inne stanowisko na jakim będziemy przygotowywać psa. Przyda się tez izolacja od deszczu i nadmiernego nasłonecznienia zarówno dla nas jak i pupila.
Na wystawę warto wybrać się odpowiednio wcześniej, tak by na miejscu być około godziny przed ocenianiem (pamiętajmy, że każdy sędzia ma swoje własne tempo oceniania, możliwe są zarówno ‘poślizgi’ jak i wcześniejsze zakończenie pracy) a dodatkowy czas poświęcić na znalezienie sobie miejsca gdzie można usiąść i gdzie będzie można przygotować psa, a mając możliwość śledzić kiedy nadchodzi nasz czas na wejście na ring z psem. Dobrze jest pokazać psu i dąć mu powąchać otoczenie ringowe.
Równie ważny jak wygląd psa jest ubiór osoby prezentującej psa, czyli handlera. Unikajmy prezentowania Westów w ubraniach koloru białego, najlepiej prezentuje się będąc ubranym w ubrania o kolorystyce kontrastującej z kolorem włosa. Lepiej unikać ubrań szerokich, jak na przykład długie spódnice- bo mogą one zasłaniać w trakcie prowadzenia psa. Numerek psa naklejamy, lub przypinamy na ubraniu w dobrze widocznym dla sędziego i pracujących na ringu osób.
Większość osób stosuje rożne kosmetyki mające na celu poprawienie wyglądu psa, niezależnie od wszystkiego- podstawa przygotowywania i pielęgnacji włosa psa jest odpowiedni trimming. Jeśli zamierzamy stosować specyfiki pamiętajmy o zdrowym umiarze- najważniejsze jest zdrowie psa.
Na ringu należy pojawić się w odpowie nim czasie, zazwyczaj (ale nie jest to zasada i nie w każdym kraju) osoba pracująca na ringu mówi jaka klasa i płeć będzie właśnie oceniana. Jeśli spóźnimy się, nasz pies będzie agresywny, nie będzie chciał chodzić, ani prezentować się, lub jego wygląd będzie wskazywał na wyczerpanie lub zaniedbanie sędzia może nas wyprosić z ringu.
West Highland White Terriery w trakcie prezentacji na ringu występują na białych materiałowych smyczach, zwanych ringówkami, warto, zaopatrzyć się w taką odpowiedniej grubości smycz już przed wystawa, by moc ćwiczyć chodzenie i ustawianie psa i po prostu przyzwyczaić go. Ringówki posiadają blokadę, często to zwężający ją kawałek plastiku, lub metalowa ‘żabka’. Zakładając psu ringowe dajmy ją odpowiednio wysoko, tuz za nasada głowy. Ringówkę w trakcie chodzenia z psem trzymajmy wysoko- luźnie napięta, ale tak, żeby nie utrudniać psu ruchu, czy tez oddychania. W trakcie trzymania psa w ‘postawie’ skróćmy ringówkę, zawińmy na rękę, lub przełóżmy za psa, tak, żeby nie wisiała od strony ‘sędziego’ zasłaniając psa.
Chodząc po ringu, sędzia często prosi grupę w danej klasie i w trakcie porównań, o zrobienie kolka szybkim chodem- chyba, ze poprosi o inne tempo, a indywidualnie o przejście po linii prostej tam i spowrotem przez ring, zrobienie kolka, może się zdarzyć, że sędzia poprosi o inna ‘figurę’ na przykład o zrobienie ‘trójkątu’. Pamiętajmy, że idąc z psem po ringu nie możemy go zasłaniać, lepiej niech idzie przynajmniej 30 cm od naszych nóg. Pies musi iść takim samym tempem jak jego handler.
Ustawiając psa do ‘postawy’ Westie musi stać z lekko odchylonymi tylnymi łapami, z wysoko podniesiona głowa skierowana przed siebie i wysoko postawionym i lekko nachylonym ‘do przodu’ ogonem. Idealna sytuacja jest gdy linia górną- czyli grzbiet płynnie łączy się z linia karku i głowy, właściwie przygotowany i ustawiony Westik w postawie wygląda jak jedna zwarta i naprężona całość. Ponieważ wytrzymywanie kilka - kilkanaście sekund, a nawet minut nie jest czymś do końca naturalnym dla Westów, warto już wcześniej w domu próbować je ustawiać i nauczyć, aby pozwalały obcym osobom się dąć dotykać i zaglądać sobie w żeby (to samo będzie robił sędzia na ringu).
Pamiętajmy, że nastrój i nerwy handlera udzielają się psu- zrelaksujmy się i uczyńmy ten czas jak najmilszym i spokojnym, zarówno dla siebie jak i pupila. Nie stresujmy się bezsensownie- zachowajmy do niej zdrowy dystans.
Nie zawsze nasz pupil może wygrać, jeden bardziej spełnia wymogi standardu- drugi mniej. Pokaz psów ma wyłonić te które najbardziej nadają się do dalszego rozrodu, a przegrana oznacza zazwyczaj tyle, ze tego dnia pies był gorszy, gorzej wypadł, były psiaki lepiej prezentujące się, bardziej pasujące do standardu i nadające do dalszej reprodukcji, przegrana natomiast nie oznacza, ze nasz pies jest ‘gorszy’, jest naszym psem i to czyni go najwspanialszym i wyjątkowym i o tym powinniśmy zawsze pamiętać. Nie każdy pies może być championem, nie każdy może być dalej użyty w hodowli, ale pies jest przede wszystkim przyjacielem, którego mamy na wiele lat i to przyjaźń i codzienne życie jest najważniejsze.
 |
Leonhards SPECIAL AGENT w rekach zawsze doskonałej Marion Grunewald |
Wystawa nie tylko pomaga właścicielom ocenić ich psiaki i porównać, by wybrać najlepsze, daje tez zarówno osobie pokazującej jak i psu możliwość współpracy na ringu, przeniesienia przyjaźni na inny wymiar. Wystawa jest tez miejscem gdzie można poznać wiele innych miłośników i właścicieli psów, znacznie przyjemniej jechać na kolejna wystawę znając innych wystawców. Wystawy mogą być wspaniała zabawa, na pewno nie powinnyśmy o nich myśleć jako o przymuszeniu- to po prostu procedura umożliwiająca sprawdzenie psa dla osób które chcą użyć pupila do dalszej hodowli, to miejsce gdzie kynolodzy - miłośnicy mogą podziwiać piękno psów i spędzać milo i produktywnie czas. Każdemu serdecznie polecam odwiedzanie wystaw i pokazywanie psów.
* W artykule wykorzystano informacje ze strony Związku Kynologicznego
http://www.zkwp.pl/* Specialnie podziekowania dla Pani Griffiths i Pani Bowhuise za udostepnienie zdjecia "Rowana".
Special thank you to Mrs. Griffiths and Mrs. Bouwhuis for letting me to use the photograph of "Rowan".
Napisała: Axela